پنج شنبه 19 تير 1399 - 17 ذي القعده 1441 - 9 ژولاي 2020
صفحه اصلي/خانواده

سرمایه گذاری در بانک احساسات

سرمايه گذاري در بانک احساسات

پايه‌هاي شکل‌گيري هيجانات و رشد هيجاني کودک
 
 
ماه‌هاي اوليه ي زندگي يک کودک و يادگيري‌هاي اوليه او از نظر شکل‌گيري هيجانات او بسيار مهم است. برخوردي مناسب يا نامناسب در آغاز کودکي مي‌تواند پايه‌گذار رفتار هيجاني مستمري براي زندگي آتي هر کودکي باشد. در آغوش گرفتن، بچه را به خود فشردن، به او خنديدن و نشان دادن خوشحالي و سرور از برخورد با او، يا به عکس اخم کردن و نشان دادن بيزاري و کم توجهي، تاييد يا تکذيب حرکات و عکس‌العمل‌هاي وي و ارائه ي واکنش‌هاي مناسب يا نامناسب در مقابل رفتارهاي گوناگون او، گفتن کلمات تحسين برانگيز مانند: آفرين، بسيار خوب، عالي يا عباراتي مثل اين کارت را دوست ندارم، اين کار را ديگر نبايد بکني، همچنين اداي واژه‌هايي چون دوستت دارم، ما کار بدت را دوست نداريم، پسر خوب، دختر خوب، خندان، خوشرو، عزيزم و نظاير آن همه و همه در واقع سرمايه‌گذاري و به عبارت ديگر پايه‌گذاري براي شکل‌گيري درست رفتارهاي هيجاني کودک در آينده و در بزرگسالي است. 
مادر به هنگام شير دادن طفل کوچک خود در حالي که او را در آغوش دارد يا هنگام غذا خوراندن به او در حالي که با عشق و علاقه‌ اين کار را مي‌کند انرژي مثبتي را به او القا ء مي‌کند
 هيجان چيست؟
هيجان نوعي انگيختگي ذهن يا احساسات است. شادي، نفرت، عشق، ترس، اضطراب، افسردگي و اندوه همه نوعي هيجان است.  به طور کلي هيجانات دو حالت اصلي دارند، يا به صورت لذت ‌ظاهر مي‌شوند، يا به صورت انگيختگي. حالت لذت دو بعد دارد: بعد خوشايند و بعد ناخوشايند. حالت انگيختگي هم دو بعد دارد: بعد انگيختگي و بعدآرامش.
در حالت هيجاني لذت، کودک ممکن است از وضعيتي خوشش بيايد و تکرار آن را طالب باشد و از وضعيتي ديگر خوشش نيايد و خواهان تکرار آن نباشد. حتي از بودن در آن وضعيت بيزار باشد و بيقراري نشان دهد. در حالت انگيختگي نيز کودک ممکن است در مقابل وضعيتي احساس آرامش کند و راحت و آرام باشد و برعکس در مقابل وضعيتي ديگر برانگيخته شود و خشم و غضب و ناراحتي را از خود نشان دهد. نکته‌اي که توجه به آن بسيار مهم است، اين است که هر حالتي اعم از لذت يا انگيختگي، چنانچه با شرايط محيطي طبيعي و مطلوب و قابل انتظار متناسب و هماهنگ باشد، نشانه ي بروز رفتار هيجاني خوب است و چنانچه با شرايط محيطي طبيعي و مطلوب در تضاد باشد نشانه‌اي از بروز رفتار هيجاني بد يا نامطلوب است.
 براي مثال، اگر همه‌چيز در حد امکان براي يک کودک فراهم است، اگر گرسنه نيست، تميز است و مريض هم نيست هر گونه لجبازي، سرسختي و يا ابراز خشم به صورت داد و فرياد يا پرت کردن اشياء يا زدن ديگران و يا گوشه‌گيري، اخم، سکوت يا بي‌تفاوتي از جانب او نشانه‌اي از بروز هيجاني نامناسب و نامطلوب است و بايد به نوعي زمينه‌هاي اصلاح به موقع آن فراهم شود. کودک از ابتدا بايد ياد بگيرد در مقابل ارضاي روح و جسم خود احساس لذت و شادي کند و رضايت خود را به نوعي با لبخند زدن، نوازش کردن، بوييدن و بوسيدن، تکان دادن دست و سر و نظاير آن نشان دهد. نقش پدر و مادر به ويژه مادر و يا هر فرد ديگري که بيشتر با کودک سرو کار دارد در اين يادگيري، بسيار مهم است. وقتي مادري به هنگام شير دادن طفل کوچک خود در حالي که او را در آغوش دارد يا هنگام غذا خوراندن به او در حالي که با عشق و علاقه‌ اين کار را مي‌کند با او به گفت و گو بپردازد و بگويد: عزيزم توجه کن! تو داري شير مي‌‌خوري تا سيربشي، زود بزرگ بشي، بتوني راحت بخوابي بتوني بازي کني، بتوني آروم باشي، لبخند بزني، شادباشي، عزيز باشي، در اين صورت انرژي مثبتي را به او القا ء مي‌کند و او را به خوردن شير و غذا و ميوه و... براي دفعات بعد راغب‌تر مي‌کند.
کودک ما به دنيا نيامده است که از ما اطاعت کند. بلکه ما او را به دنيا آورده‌ايم تا راهنماي او باشيم، به او آرامش دهيم و ساختاري را براي او به وجود آوريم که در آن به راحتي بتواند تجربه بيندوزد، ياد بگيرد و رفتارهايش را تنظيم و قاعده‌مند کند
به عکس مادري که به هر دليلي کودک خود را از خوردن شير طبيعي مادر محروم مي‌کند يا اگر خود شير ندارد و مجبور به استفاده از شير کمکي غير از شير خود است، به جاي آنکه او را در آغوش بگيرد و شيشه ي شير را با محبت به دهان او بگذارد و چشم در چشم او بدوزد و با او حرف‌هاي خوب و مثبت بزند، او را در جايي مي‌خواباند و شيشه را به کمک ابزارهايي غير از دست خود به دهان او بگذارد، مستقيم به چشم‌هاي او نگاه نکند و محبت خود را به نوعي به او نشان ندهد، يا غذا را در ظرفي بريزد و جلوي کودک بگذارد، او را براي خوردن به حال خود رها کند، هيچ گونه ارتباط لفظي يا چشمي با کودک برقرار نکند و يا اگر برقرار کند حالت شماتت و بيزاري، خستگي و بي‌تفاوتي را نشان دهد، در همه حال نوعي انرژي منفي را به او القا مي‌کند. ما، در واقع با القاي انرژي مثبت يا منفي به کودکان خود، پايه‌گذار يادگيري‌هاي هيجاني آنها خواهيم بود و آنها را به سوي ابراز رفتارهاي ناشي از رضايت و نشاط و شادي و سرزندگي يا عدم رضايت‌، غم و اندوه و افسردگي، تحرک سازنده و يا تحرک مخرب، لذت يا آرامش يا برانگيختگي و خشم سوق مي‌دهيمبراي آنکه بتوان به کودک کمک کرد تا بخش هيجاني شخصيت خود را شکل دهد و احساس مثبت و محکمي نسبت به خود به دست آورد، طرز برخورد روزانه پدران و مادران و يا ساير افرادي که به طور مستمر با کودکان ارتباط دارند نقش بسيار بسيار مهم در رشد و يادگيري مناسب و مطلوب کودکان دارد.
 
خانواده مطهر
تنظيم براي تبيان: کهتري



 
تعداد بازديد:1396 آخرين تغييرات:89/09/13
نظرات

نظر شما:
نام و نام خانوادگي
پست الكترونيك
نظر