جمعه 30 شهريور 1397 - 11 محرم 1440 - 21 سپتامبر 2018
صفحه اصلي/اخبار فناوري


 
 


 










 


 












خروجي RSS

ساخت تلسکوپ در ماه

ساخت تلسکوپ در ماه

چندي پيش دکتر منصوري، مسئول طرح رصدخانه ملي ايران قله «گرگش» را جهت احداث رصدخانه ملي معرفي کرد. وي دلايلي را که اين قله مورد انتخاب واقع شده است چنين بيان مي کند: "آسمان صاف، کم بودن ذرات معلق در فضاي اطراف، نبود آلودگي‌هاي نوري، تغييرات آب‌و‌هوايي اندک و مناسب بودن عامل ديد از نظر آشفتگي‌هاي جوي از جمله اين ويژگي‌هاست."

حال تصور کنيد بشر صرف نظر از هزينه هاي حمل بار و سختي هاي سفر به ماه، بتواند تلسکوپي را در سطح تنها قمر زمين بنا کند. جايي که هيچ کدام از مواردي که دکتر منصوري به آن اشاره کرد وجود نخواهد داشت.
در همين راستا گروهي از ستاره شناسان چگونگي تهيه يك تركيب "غير زميني" براي توليد بتن قمري را پيشنهاد كردند. اين ابتكار كه تركيبي از كربن ، چسب و غبار كره ماه است ماده اي را توليد مي كند كه براي ساخت سازه هاي مختلف در سطح ماه مانند تلسكوپهاي غول آسا و آرايه هاي انرژي خورشيدي مفيد خواهد بود.
تعداد زيادي از اختر فيزيكدانان بر اين باورند كه ساخت تلسكوپهاي بزرگ روي ماه مزيت هائي دارد. كره ماه فاقد ابر و جو كدر كننده است. اين دو عامل باعث تيرگي تصاوير گرفته شده توسط رصد خانه هاي زميني مي گردد. علاوه بر اين ، كره ماه يك سكوي ثابت و دائمي خواهد بود.
يك عامل محدود كننده براي ساخت بتن مقدار مصالحي است كه يك راكت مي تواند با خود تا كره ماه حمل كند. اما اگر بخش عمده اين مصالح در كره ماه موجود باشد ، باري كه راكت با خود به ماه مي برد سبك خواهد شد.
پيتر چن از مركز پرواز فضائي گودارد ناسا مي گويد" ما به سادگي مي توانيم تلسكوپهاي بسيار بزرگي روي كره ماه بسازيم و از صرف هزينه هاي بسيار زياد براي حمل يك آينه بزرگ به ماه جلوگيري كنيم. به دليل اينكه تمامي مصالح لازم بصورت غبار در آنجا وجود دارند نيازي نيست كه مواد زيادي با راكت حمل كرد كه در نتيجه هزينه هاي زيادي صرفه جوئي خواهد شد. "
چن همچنين اشاره مي كند كه اين نوع بتن مانند بتن زميني داراي استفاده هاي زيادي است. وي ادامه مي دهد" ما مي توانيم سازه هائي از قبيل خانه براي فضا نوردان و حتي خانه هاي شبيه خانه هاي برفي اسكيموها بر روي ماه بسازيم."
ساخت تلسکوپ در ماه
براي توليد اين بتن ، چن و همكاران وي مقادير كمي نانو تيوب و اپوكسي (مواد شبيه به چسب) و غبار ماه (از نوع شبيه سازي شده) يا سنگ خرد شده كه داراي همان خواص و دانه بندي غبار ماه است را با هم تركيب كردند. بعد از اينكه تركيب مواد چندين بار تكرار شد ، اين گروه موفق به ايجاد يك ماده محكم شد كه استحكام بتن را داشت. آنها سپس اين ماده را با اپوكسي پوشانده و بتن قمري را چرخش داده تا تبديل به يك سازه شبيه كاسه با عرض سي سانتي متر شد و شكل يك آينه تلسكوپ به آن داده شد.
رابين ، دانشمند ديگري كه در اين پروژه همكاري مي كند مي گويد" بعد از آن ، تنها كاري كه مي بايد انجام مي شد اين بود كه آينه را با پوشش دادن بدون لك صيقل داد. ما با مقدار كمي آلومينيوم اين كار را انجام داديم و اين سازه تبديل به يك آينه تلسكوپي با انعكاس بسيار بالا شد. ما مي توانيم اين روش را در كره ماه و با استفاده از غبار كاملا در دسترس آنجا توسعه دهيم."
ساخت تلسکوپ در ماه
چن پيشنهاد مي كند كه براي ساخت يك تلسكوپ به اندازه تلسكوپ فضائي هابل به 60 كيلو اپوكسي و 1200 كيلو غبار ماه نياز خواهد بود.
چن و رابين ساخت يك آينه تلسكوپي با قطر 50 متر بر روي كره ماه را در سر دارند. يك رصد خانه مانند اين باعث مي شود كه حتي بزرگترين تلسكوپ اپتيكي موجود در زمين كوچك بنظر برسد.
يك تلسكوپ غول آسا مانند اين و يا تركيبي از دو تلسكوپ با اين اندازه بر روي ماه به جستجو براي يافتن سيارات فراخورشيدي كمك خواهد كرد و رصدهاي دقيقي از كهكشانهاي دوردست فراهم مي كند.
امروزه تلسکوپ هاي فضايي بسياري در مدار زمين قرار گرفته اند که موجب افزايش ديد بشر نسبت به جهان اطرافش شده است اما کنترل، نگهداري و تعميرات اين تجهيزات عظيم  و پيچيده به دليل معلق بودن در فضا کار را براي دانشمندان سخت کرده است. اگر روياي چن و رابين به حقيقت بپيوندد تا حد بسيار زيادي از مشکلات هدايت اين نوع تلسکوپ ها کاسته خواهد شد.
 
م.ح.اربابي فر
بخش دانش و زندگي
برگرفته از آسمان پارس



 
تعداد بازديد:1135 آخرين تغييرات:89/12/19
نظرات

نظر شما:
نام و نام خانوادگي
پست الكترونيك
نظر