جمعه 4 فروردين 1396 - 25 جمادي الثاني 1438 - 24 مارس 2017
صفحه اصلي/قرآن

آدابی برای شروع و پایان قرآن

آدابي براي شروع و پايان قرآن

 

 

شيطان هميشه در کمين انسان است; به خصوص وقتي که به ذکر و نام خدا مشغول است، بسيار او را وسوسه مي‌کند و به وسيله تهييجِ عواطفِ دروني مربوط به آن عمل، به آدمي القا مي‌کند که عمل بسيار خوبي است و در نتيجه، انسان از عمل خود لذت مي‌برد و در قلب، آن را دوست مي‌دارد و آن قدر قلبش متوجه آن مي‌شود که ديگر فرصتي پيدا نمي‌کند تا درباره عواقب و آثار سوء آن همچون غرور، ريا و... تعقل کند.

 

خواندن قرآن در حال راه رفتن

قرآن «ذکر الله» است و چنان که امام صادق(عليه السلام) فرموده‌اند: «ذکر خداوند در هر حالي خوب است.»[1]
قرائت قرآن در حال حرکت يا ايستاده چنان‌چه موجب بي‌احترامي به آن نشود، اشکال ندارد. در روايات تنها از قرآن خواندن در برخي مکان‌ها و حالت‌ها نهي شده که به بعضي از آن موارد اشاره مي‌کنيم:
در رکوع نماز; در سجده نماز; در دستشويي (مکان آلوده); در حمام; در حالت جنابت; زن در حال نفاس; زن در حال حيض.[2]
از جمله آداب تلاوت قرآن، نشستن همچون نمازگزار به صورت دو زانو و با ادب و رو به قبله و... مي‌باشد،[3] که بهتر است رعايت گردد.
 

قرآن را در يک روز نخوان !

هر مقدار انسان بتواند قرآن بخواند، خوب است. به چند روايت از امامان معصوم(عليهم السلام) در اين باره اشاره مي‌کنيم:
1. محمد بن عبدالله مي‌گويد: «به امام صادق(عليه السلام) گفتم: من قرآن را در يک شب بخوانم؟ فرمود: من خوش ندارم که در کمتر از يک ماه آن را بخواني.»[4]
2. علي بن حمزه مي‌گويد: «از امام صادق(عليه السلام) پرسيدم: در ماه رمضان همه قرآن را در يک شب بخوانم؟ فرمود: نه. گفتم: در دو شب؟ فرمود: نه. گفتم: در سه شب؟ فرمود: آري. و با دست خود اشاره کرد [يعني بخوان]».[5]
3. حسن بن خالد مي‌گويد: «به امام صادق(عليه السلام) گفتم: در چند روز قرآن را بخوانم؟ فرمود: آن را پنج بخش بخوان [روزي شش جزء] يا هفت بخش بخوان [در هفت روز] امّا نزد من قرآني است که چهارده جزوه دارد[ يعني در چهارده روز ختم مي‌شود]».[6]
4. امام صادق(عليه السلام) مي‌فرمايد: «قرآن، عهد و پيمان خداوند با بندگانش است، پس براي شخص مسلمان شايسته است که با دقت در عهد و پيمان او[ خدا] نظر کند و هرروز پنجاه آيه از آن را بخواند.»[7]
با توجه به اين روايات، هر چه بيشتر قرآن بخوانيم بهتر است و دست کم شايسته است هر مسلمان روزي پنجاه آيه از قرآن بخواند.
مقصود شيعيان از کلمه «العليّ»، يکي از صفات خداوند است که در آيات متعددي (مانند: بقره، آيه‌255; شوري، آيه‌4) آمده است، نه نام امير مؤمنان(عليه السلام)

اعوذ بالله در آغاز قرائت قرآن

خداوند متعال مي‌فرمايد: (فَإِذَا قَرَأْتَ الْقُرْءَانَ فَاسْتَعِذْ بِاللَّهِ مِنَ الشَّيْطَـنِ الرَّجِيم); [اي رسول ما] چون قرآن را تلاوت کني، از[ شرّ وسوسه] شيطانِ[ مردود و] مطرود، به خدا پناه ببر.[8] يعني وقتي قرآن مي‌خواني، از خداي متعال بخواه، مادامي که مشغول خواندن هستي، از مکر و فريب شيطانِ رجيم، پناهت دهد. پس پناه بردني که در اين آيه به آن امر شده است، وظيفه قلب و نفس خواننده و قاري قرآن است و مأمور شده است، مادامي که مشغول تلاوت است، اين حقيقت (استعاذه به خدا) را در دل خود بيابد.[9]
شيطان هميشه در کمين انسان است; به خصوص وقتي که به ذکر و نام خدا مشغول است، بسيار او را وسوسه مي‌کند و به وسيله تهييجِ عواطفِ دروني مربوط به آن عمل، به آدمي القا مي‌کند که عمل بسيار خوبي است و در نتيجه، انسان از عمل خود لذت مي‌برد و در قلب، آن را دوست مي‌دارد و آن قدر قلبش متوجه آن مي‌شود که ديگر فرصتي پيدا نمي‌کند تا درباره عواقب و آثار سوء آن همچون غرور، ريا و... تعقل کند.[10]
 

در پايان تلاوت؛ «صدق الله العلي العظيم» و يا «صدق‌الله‌العظيم»؟

«صدق‌الله‌العلي‌العظيم» عبارتي متبرک است که در بر دارنده دعا و شهادت قاري قرآن بر صدق خداوند و کلام اوست و در پايان قرائت قرآن کريم ادا مي‌گردد. قاريان اهل سنت با توجه به برخي روايات اين عبارت را به صورت «صدق‌الله‌العظيم» و قاريان شيعه به صورت «صدق‌الله‌العلي‌العظيم» مي‌گويند که برگرفته از سخن پيامبر(صلي الله عليه وآله)[11] و امامان معصوم(عليهم السلام)[12] مي‌باشد.
شايان ذکر است که اين تفاوت، اختلاف مهمي نيست، زيرا مقصود شيعيان از کلمه «العليّ»، يکي از صفات خداوند است که در آيات متعددي (مانند: بقره، آيه‌255; شوري، آيه‌4) آمده است، نه نام امير مؤمنان(عليه السلام).
 
پي نوشت ها :
[1]‌. وسائل الشيعه، ج‌1، ص‌310.
[2]‌. بحارالانوار، ج‌89، ص‌130.
[3]‌. يوسف علي بديري، حق القرآن الکريم علي الناس، ص‌62.
[4]‌. الکافي، ج‌2، ص‌616.
[5]‌. همان.
[6]‌. همان، ص‌437‌ـ‌439.
[7]‌. وسائل الشيعه، ج‌4، ص‌846.
[8]‌. نحل، آيه 98.
[9]‌. الميزان، ج‌12، ص‌344.
[10]‌. الميزان، ج‌9، ص‌97.
[11]‌. بحارالانوار، ج‌57، ص‌243.
[12]‌. همان، ج‌95، ص‌400.



 
تعداد بازديد:945 آخرين تغييرات:90/08/08
نظرات

نظر شما:
نام و نام خانوادگي
پست الكترونيك
نظر