یکشنبه 29 مهر 1397 - 11 صفر 1440 - 21 اكتبر 2018
صفحه اصلي/مقالات

جوانان و محبت اهل بیت (ع)

جوانان و محبت اهل بيت (ع)

جوانان و محبت اهل بيت (ع)- سيف الله رنجبر

قرآن کريم روى اين رابطه، تاکيد دارد و «مودت اهل بيت» را اجر رسالت پيامبر (صلي الله عليه و آله و سلم) معرفى مى‏ کند: (قل لا اسئلکم عليه اجرا الا المودة فى القربى) در روايات هم، مودت و ولايت، به‌عنوان يک «فرض» و ملاک قبول اعمال به حساب آمده است.حتى اهل سنت هم طبق احاديثشان اين نکته را قبول دارند و در شعر شافعى چنين آمده است: يا اهل بيت رسول الله حبکم فرض من الله فى القرآن انزله کفاکم من عظيم القدر انکم من لم يصل عليکم لا صلاة له اى خاندان پيامبر خدا! محبت‏ شما فرض و واجب است که در قرآن آن را نازل فرموده است. در عظمت قدر شما همين بس که هرکس (در نماز) بر شما درود و صلوات نفرستد، نمازش صحيح نيست.»

راههاى ايجاد محبت

-۱  استفاده از علاقه به محبوبيت.
هر کس دوست دارد مورد علاقه و محبت ديگران باشد و مورد توجه قرار گيرد. در جذب افراد، اظهار علاقه، خيلى مؤثر است. بخصوص آن طرفى که انسان مورد علاقه او باشد اگر شخصيتى معروف، مهم و معتبر باشد، مورد رغبت ‏بيشترى است. تاچه رسد به اينکه آن طرف، خدا، رسول و ائمه (عليهم السلام) باشند. بايد چنين القاء کرد که رشته محبت با اهل بيت، موجب مى‏ شود انسان محبوب خدا و رسول گردد و چه موهبتى بالاتر از اين؟ طرح اين مسئله که ائمه، دوست داران شان را دوست دارند، ايجاد محبت مى‏ کند. روايت در اين زمينه، بسيار است. قرآن نمونه‏ هايى دارد، همچون: «رضى الله عنهم و رضوا عنه»، «فسوف ياتى الله بقوم يحبهم و يحبونه» خدا از آنان راضى است، آنان هم از خدا راضى‏ اند. خداوند کسانى را خواهد آورد که آنان را دوست‏ بدارد و آنان هم دوست دار خدا باشند.

۲- بيان فضيلت‏ حب آل پيامبر (صلي الله عليه و آله و سلم)
فعال ساختن کانال تبليغ محبت اهل‏ بيت، در جذب ديگران اثر دارد. گفتن و مطرح کردن مؤثر است. به‌عنوان يک دستور کار، بايد فضيلت، آثار و برکات محبت اهل بيت را به صورت پيوسته طرح کرد. به هر حال در عده ‏اى اثر مى‌گذارد و مردم به دنبال يک موج تبليغاتى در رسانه ‏ها يا مراکز فرهنگى، به سمت و سويى گرايش مى ‏يابند.
۳- طرح نيازمندى انسان به اين محبت و بهره ‏مندى از آن
انسان معمولا مجذوب کسى يا جايى مى‏ شود که گره از کار او بگشايد و بهره برساند. در رابطه‏ هاى اجتماعى افراد، به وضوح اين مساله ديده مى‏ شود. در زندگى ممتد و مستمر ما که تا آخرت ادامه مى ‏يابد، کجاها گير مى‏ کنيم و نياز به کمک داريم؟ هنگام مرگ، در برزخ، در رستاخيز، هنگام عبور از صراط و... به کارسازى محبت اهل بيت آگاه مى‏ شويم.
۴- ارزش جلوه دادن محبت اهل بيت (عليهم السلام)
وقتى کارى مورد تقدير و تشويق قرار مى‏ گيرد و به‌عنوان «الگو» مطرح مى ‏شود، در ديگران هم جذبه و کشش ايجاد مى ‏کند. ارزش گذاران جامعه، مسؤولان فرهنگى هنرى، برگزارکنندگان مسابقات و جايزه دهندگان، اينها همه نقش دارند. وقتى کسى به خاطر شعر گفتن يا قصه نوشتن يا کتاب خواندن در مورد ائمه (عليهم السلام) تشويق شود، هم محبت پيدا مى ‏کند و هم به خاطر اين پيوند، احساس عزت و سربلندى دارد. چون مى ‏داند که اين کيف، چادر، کتاب و جايزه رابه خاطر اين موضوع، جايزه گرفته است. وقتى از جوانها مى‏ پرسند: درباره چه چيزى، شعر مى‏ گوييد؟ اغلب مى ‏گويند: عشق، بهار، دوستى، زندگى، گل، بلبل و... وقتى پرسيده مى‏ شود: چه کتابهايى مى‏ خوانيد؟ مى‏ گويند: رمان، کتابهاى علمى، داستانهاى تخيلى و... گويا سختشان است ‏بگويند: که درباره خدا و نماز و ائمه (عليهم السلام) شعر مى‏ گوييم. يا کتابهاى مربوط به اهل بيت و کتب دينى مى‏ خوانيم. چون از اين جهت مورد تشويق قرار نمى‏ گيرند، بايد شرايطى پيش آورد که اگر کسى درباره اهل‏ بيت، شعر گفت، شعر حفظ کرد، حديث‏ حفظ کرد، کتاب خواند، قصه نوشت، فيلم ساخت، تابلوى هنرى کشيد، يا حتى نام ائمه را داشت‏يا نام اهل‏بيت را روى فرزند خود گذاشت، احساس افتخار و سربلندى کند و اين را ارزش احساس کند و ارزش تلقى کند. مهر تو را به عالم امکان نمى ‏دهم اين گنج، پربهاست، من ارزان نمى ‏دهم وقتى از رسانه ‏ها، تلويزيون، مسابقات و گزارشها «الگو» معرفى مى ‏شود، اين، تاثيرگذار است.
۵- تعظيم و تکريم
جوانان، به خاطر حالت الگوگيرى از مربيان، حتى از حالات و رفتار آنها هم سرمشق و نکته مى ‏گيرند. نحوه برخورد مربيان با اهل بيت در حضور فرزندان، و شاگردان و جوانان، به آنان هم ياد مى ‏دهد. نام ائمه (عليهم السلام) را با تکريم و احترام ياد کردن، همراه اسمشان سلام و درود فرستادن، روز ميلاد ائمه را جشن گرفتن و بزرگ داشتن، روز وفاتشان حريم نگهداشتن و حرفهاى خنده ‏دار و برخوردهاى شاد نداشتن و در غم و اندوهشان حالت غم داشتن، تاثيرگذار است زيرا کوچک ترها به بزرگترها نگاه مى ‏کنند.
۶- ذکر فضايل اهل بيت و فرهنگ آنان
مردم، آرمان گرا و قهرمان دوستند. اگرشخصيت، فضليت، فکر و فرهنگ امامان اهل بيت (عليهم السلام) را بشناسند به آنان علاقه پيدا مى ‏کنند و اين علاقه به تبعيت و همسويى مى‏ کشد. امام رضا (عليه السلام) در حديثى فرموده است: «ان الناس لو علموا محاسن کلامنا لاتبعونا» «مردم اگر خوبيهاى حرفها و تعاليم ما را بشناسند، از ما پيروى مى ‏کنند.» اينکه چگونه مردم، جوانان و بشريت را با فرهنگ اهل بيت بايد آشنا کرد، نکته ظريفى است و بايد از تکنيک «هنر» استفاده کرد و در عرضه محتواى کلامى و حياتى ائمه (عليهم السلام) به نسل امروز، کار رسانه‏ ها در اين جهت، مهم است و متاسفانه ضعيفيم.

فضايل در دو محور است
الف- جهات آرمانى، خلقت، طينت و...
ب- جهات عملى و قابل اسوه‏ گيرى و تبعيت عينى و ملموس از رفتار اهل بيت. طرح هر دو جهت، عامل ايجاد علاقه است، ولى محور دوم موثرتر است که در عين بيان عظمت‏هاى فوق تصور، امکان راه يافتن به حريم کمال آنان هم باشد. نوشتن و سرودن در باره فضايل و خوبيهاى ائمه و ترويج آنها ميان نسل نو، محبت مى‏آورد.
۷- گره زدن خوشيهاى زندگى به حيات ائمه(عليهم السلام)
جشن گرفتن و شيرينى و عيدى دادنها، و جشن تکليف گرفتن و اعطاى مدال و اهداى جوايز و تشويقها اگر در روز تولد فلان معصوم (عليه السلام) باشد، خواه ناخواه تاثير غير مستقيم دارد. گره خوردن يک خاطره خوش با اهل بيت. شبهاى تولد يا روزهاى ميلاد ائمه، در خانه‏ ها و مدرسه‏ هاى ما بايد يک حادثه خوب يا خاطره خوش پيش آوريم.
۸- معرفى کتاب و نگارش مقاله و شعر
اين، نوعى کار فرهنگى است که با شناختن و شناساندن کتابهاى خوب، جذاب و سازنده در مورد اهل‏بيت، از علاقه به مطالعه بچه‏ ها استفاده کنيم. کتابى که به مسابقه مى ‏گذاريم يا براى تلخيص پيشنهاد مى‏ کنيم يا موضوعى که براى مقاله‏ نويسى، شعر و قصه، حتى عکس و نقاشى مى‏ دهيم، اگر سوژه‏ هاى اهل بيتى داشته باشد، مفيد است. يا کشاندن روزنامه ديوارى به اين سمت.
۹- تشکل هاى هيئتى
برنامه‏ هاى خودجوش نوجوانان که کار گروهى انجام دهند، مثل فعاليت هايى  مانند آراستن مسجد، برنامه‏ هاى ايستگاه هاى صلواتى آب، شربت، اطعام، احسان و... همه گره ‏زننده قلب نوجوانان با تشکيلات اهل بيت است. بچه ‏ها زمينه ‏هاى روحى دارند. اينها را بايد به کار گرفت.
۱۰- ايجاد فضاى روحى و معنوى
پديد آوردن صحنه ‏ها و فضاهايى که بچه ‏ها در شرايط خاصى قرار بگيرند و به تدريج‏ حس درونى آنان بيدار شود و جذب گردند. چه بسا اگر کودکان را به حال خود رها کنيم، به اين سمت و جهت، کشيده نشوند و به دعا و توسل نيايند. ولى اگر ترتيبى دهيم که در اين فضا قرار گيرند، جذب مى ‏شوند.

يک هشدار
با همه اهميتى که براى محبت اهل بيت و ايجاد آن در دل بچه ‏ها قائليم، بايد از يکسونگرى هم پرهيز داشت و پرهيزشان داد. يعنى آميختن «محبت» به «عمل»، کار اصلى ماست تا صرف محبت و عشق به اهل بيت (منهاى عمل، تقوا و تبعيت) غرور براى محبان نياورد. امام صادق (عليه السلام) فرموده است: تعصى الاله و انت تظهر حبه هذا محال فى الفعال بديع لو کان حبک صادقا لاطعته ان المحب لمن يحب مطيع خدا را نافرمانى مى‏ کنى، در حالى که اظهار عشق و محبت نسبت‏ به خداوند دارى، اين محال است و در کارها چيز شگفتى است. اگر محبت تو صادقانه بود، از او اطاعت مى‏ کردى، چرا که دوست دار، نسبت‏ به کسى که دوستش مى ‏دارد، مطيع و فرمانبردار است. اظهار دوستى با خدا بايد همراه با تبعيت و اطاعت ‏باشد نه معصيت، چون حب صادقانه به اطاعت محبانه منجر مى ‏شود. ادعاى دوستى با اهل‏ بيت ولى اهل گناه و آلودگى بودن، نوعى تناقض است. بايد تفهيم کرد که هرچند دين، «دين حب و محبت» است ولى محبتى، صادقانه است که به هم رنگى و هماهنگى کشيده شود. هم چنان‏که دو نفر وقتى به هم محبت دارند، به خاطر همين محبت، مى‏ کوشند مثل هم باشند و از رنجاندن و مخالفت ديگرى، پرهيز کنند. حديثى از امام رضا (عليه السلام) گوياى همين نکته است که نبايد به اتکاى دوستى اهل ‏بيت، «عمل صالح» را رها کرد و گفت که: «على داريم: چه غم داريم؟» و امثال اينها: «لا تدعوا العمل الصالح و الاجتهاد فى العبادة اتکالا على حب آل محمد و لا تدعوا حب آل محمد و التسليم لامرهم اتکالا على العبادة، فانه لا يقبل احدهما دون الآخر.» «نه عمل صالح و تلاشى در عبادت را به اتکاى محبت اهل بيت، رها کنيد و نه محبت و دوستى اهل بيت و تسليم آنان بودن را به اتکاى عبادت، چرا که هيچ کدام بدون ديگرى پذيرفته نيست.» آرى... آميختن «محبت اهل بيت» به «عمل صالح و بندگى».

تعداد بازديد:951 آخرين تغييرات:93/10/24
نظرات

نظر شما:
نام و نام خانوادگي
پست الكترونيك
نظر