شنبه 7 اسفند 1395 - 28 جمادي الاول 1438 - 25 فوريه 2017
صفحه اصلي/اجتماعي(جوانان، خانواده، بانوان و...)

آقا بالا سر نمی خوام!

آقا بالا سر نمي خوام!



آن طور كه بررسي هاي سازمان ثبت احوال كشور نشان مي دهد تعداد پسران مجرد ايراني افزايش داشته است. با اين حال همچنان تعداد دختران سه برابر پسران است. تغييرات جمعيتي و همچنين بحران هايي كه در سال هاي اخير در حوزه ازدواج به وجود آمده است تا حدي تعادل در اين زمينه را به هم زده است


كاهش جمعيت در كنار كاهش ميزان ازدواج باعث شده است تناسب جمعيتي ميان تعداد پسران و دختران مجرد از بين برود و همين امر مي تواند باز هم نرخ ازدواج را كاهش دهد. در كشور ۱۱ ميليون و ۲۴۰ هزار دختر و پسر مجرد وجود دارد. الگوي سني ازدواج در كشور به اين صورت است كه بخش عمده اي از ازدواج آقايان يعني معادل ۸۰ تا ۸۵ درصد در سنين ۲۰ تا ۳۴ سالگي و ازدواج بانوان نيز در بازه سني ۱۵ تا ۲۹ سال صورت مي گيرد.

هم اكنون يك ميليون و ۳۰۰ هزار نفر دختر و پسر قبل از تجرد قطعي در كشور وجود دارد كه ۹۸۰ هزار نفر آن را خانم ها و ۳۲۰ هزار نفر را آقايان تشكيل مي دهند كه اين آمار گواه اين واقعيت است كه شمار دختران در اين زمينه سه برابر بيشتر از مردان است.

افزايش تعداد پسران مجرد ايراني
در سال هاي گذشته آمار تجرد دختران بيش از پسران بود، چندي پيش هم سازمان ثبت احوال كشور هم درباره افزايش
تجرد قطعي دختران ايراني هشدار داد. سال گذشته هم زنگ خطر براي تجرد قطعي نزديك به يك ميليون دختر ايراني به صدا درآمد. اما در اين ميان آمارها نشان مي دهد، شمار پسران ايراني مجرد در سن ازدواج هم رو به افزايش است.

كارشناسان معتقدند، به دليل افزايش تعداد مواليد در دهه نخست انقلاب، ايران يك هرم سني با قاعده وسيع داشت و تعداد جمعيت 15 تا 19 ساله كشور از جمعيت 20 تا 24 ساله بيشتر بود و زماني كه تعداد دختران را يك رده سني پايين تر مي گيريم اين قاعده سني متورم تر است و تعداد دخترهاي بيشتري در اين رده قرار دارد.

با كاهش تعداد مواليد قاعده هرم سني در ايران در حال كوچك شدن است، با جمع شدن اين قاعده هرم سني، تعداد جمعيت 15 تا 19 ساله از 20 تا 24 ساله كمتر شده و تعداد دخترهاي مجرد 15 تا 35 ساله از پسرهاي 20 تا 40 ساله كمتر مي شود و در يك دهه آينده پسرهاي در معرض ازدواج از دخترهاي در معرض ازدواج بيشتر مي شوند.

صرف نظر از آثار سوء اجتماعي كه پديده افزايش سن ازدواج به دنبال دارد، تبعات جمعيتي اين پديده هم مي تواند نگران كننده باشد. كمترين تأثير افزايش سن ازدواج، بر هم خوردن تعادل هرم جمعيتي كشور و در نتيجه، بروز شكل جديدي از چالش هاي مربوط به سن ازدواج، در كشور است.


تعداد دختران مجرد ۳ برابر آقايان
آمارها نشان مي دهد در سال ۹۳ تعداد خانم هاي مجرد كشور از تعداد آقايان مجرد بيشتر بود. در سال گذشته ۴۸ درصد خانم هاي در سن ازدواج كشور هرگز ازدواج نكرده اند.

مديركل دفتر آمار و اطلاعات جمعيتي سازمان ثبت احوال كشور خرداد ماه سال گذشته گفت: آقايان در سن ازدواج كشور با طيف سني ۲۰ تا ۳۴ شامل ۱۲ ميليون و ۷۰ هزار نفر مي شوند كه از اين تعداد پنج ميليون و ۵۷۰ هزار نفر هرگز ازدواج نكرده اند.
بنابراين ۴۶ درصد آقايان در سن ازدواج كشور هرگز ازدواج نكرده اند. همچنين خانم هاي در سن ازدواج كشور با طيف سني ۱۵ تا ۲۹ سال شامل ۱۱ ميليون و ۷۹۰ هزار نفر مي شوند، از اين تعداد ۵ ميليون و ۶۷۰هزار خانم هرگز ازدواج نكرده اند.
علي اكبر محزون به آمار مربوط به افرادي كه در خطر تجرد قطعي قرار گرفته بودند و در طيف سني بعد از ۳۴ سال براي آقايان و پس از ۲۹ سال براي خانم ها تا سن ۵۰ سالگي قرار دارند اشاره كرد و گفت: تعداد ۳۲۰ هزار نفر از آقايان از سن متعارف ازدواج در كشور عبور كرده و در خطر ورود به سن تجرد قطعي قرار دارند.
به گفته او در سال ۹۳، ۹۸۰ هزار خانم نيز در سن خطر تجرد قطعي قرار داشتند و خانم ها تقريبا ۳ برابر بيشتر نسبت به آقايان در معرض خطر تجرد قطعي قرار دارند.
محزون همچنين به آمار سال ۸۵ و ۹۰ در ارتباط با افراد در سن ازدواج كه هرگز ازدواج نكرده اند و نيز افراد در سن تجرد قطعي اشاره كرد و گفت: در سال ۸۵ مجموعا ۱۱ ميليون و ۷۹۰ هزار نفر مجموع كليه خانم ها و آقاياني بود كه در سن ازدواج قرار داشته و هرگز ازدواج نكرده اند كه از اين تعداد ۵ ميليون و ۲۱۰ هزار آقا و ۶ ميليون و ۵۸۰ هزار خانم بوده اند.

افزايش سن ازدواج و تجرد قطعي به روايت آمار
صرف نظر از آثار سوء اجتماعي كه پديده افزايش سن ازدواج به دنبال دارد، تبعات جمعيتي اين پديده هم مي تواند نگران كننده باشد. كمترين تأثير افزايش سن ازدواج، بر هم خوردن تعادل هرم جمعيتي كشور و در نتيجه، بروز شكل جديدي از چالش هاي مربوط به سن ازدواج، در كشور است.

سن ازدواج براي مردان و زنان نسبت به سال هاي گذشته افزايش يافته و به ميانگين 2/27 سال براي مردان و حدود 23 سال براي زنان رسيده كه اين آمارها زنگ خطري براي افزايش تجرد قطعي در جامعه است.

بر همين اساس ميزان تجرد قطعي مردان از 1/5 درصد به 1/3 درصد كاهش يافته، اما اين تعداد براي دختران از 8 درصد به 1/8 درصد افزايش يافته است. آمار ارائه شده به طور كلي از بالا رفتن سن ازدواج در ميان دختران و افزايش آمار تجرد قطعي آنان حكايت دارد.
تجردگرايي تقصير دختران؟
افزايش سن ازدواج در دخترها را خيلي ها به افزايش تحصيلات و تمايل دخترها به ماندن در دانشگاه مربوط مي دانند. تحصيلاتي که نه تنها منجر به افزايش سن دختران مي شود بلکه موردهاي مناسب براي ازدواج با آنها را هم محدودتر مي کند. دکتر حسيني جامعه شناس خانواده معتقد است: در ساختار اجتماعي زندگي شهري به تدريج برابري هايي براي زن ها ايجاد شد. زنان در تحصيلات حق پيدا کردند که از سرمايه فرهنگي مناسب برخوردار شوند تا زمان ازدواج بتوانند مبادله مناسبت تري با همسرانشان داشته باشند. طولاني شدن تحصيلات بالا رفتن سن ازدواج کمک کرده است و تحصيلات در جامعه ما به نسبت همه طولاني تر است. در جامعه صنعتي زنان هم از حق تحصيل برخوردارند و هم از حق کار. در حقيقت براي پيدا کردن کار نياز به تحصيلات طولاني مدت ندارند. اما در ايران بايد تحصيلات طولاني مدت را بگذرانند و بعد تازه براي يافتن کار زمان بگذارند. در انتخاب زنان براي ازدواج سن باروري و سرمايه هاي فيزيکي زن محاسبه مي شود و بالا رفتن سن مردان به تجرد در زنان بيشتر دامن مي زند. در سطح کلان اجتماعي در فرهنگ ما شانس مردان براي ازدواج در سن بالا بيشتر از زنان است.

مي خواهم "آقاي خودم و خانم خودم باشم" اين عبارتي است که بسيار از زبان دختران اين روزها شنيده مي شود. دکتر حسيني يکي ديگر از دلايل مجرد ماندن دختران را گريز از حس مسئوليت مي داند: آنها با خودشان مي گويند درس خوانده ايم، خانه و درآمد کافي داريم. لزومي ندارد خدمات ارائه دهيم و خدمات بگيرم. اين افراد وقتي به فردگرايي منفي برسند حاضر نيستند که خودشان را با ديگري تقسيم کنند.

در سال هاي گذشته آمار تجرد دختران بيش از پسران بود، چندي پيش هم سازمان ثبت احوال كشور هم درباره افزايش تجرد قطعي دختران ايراني هشدار داد. سال گذشته هم زنگ خطر براي تجرد قطعي نزديك به يك ميليون دختر ايراني به صدا درآمد. اما در اين ميان آمارها نشان مي دهد، شمار پسران ايراني مجرد در سن ازدواج هم رو به افزايش است.


اقتصاد بيمار؛ زن ها و مردهاي بيکار
در فرهنگ ايراني و اسلامي مرد مسوول معاش خانواده است. مسووليتي که با وضعيت اقتصادي اين روزها کمرشکن و وهم برانگيز است. دکتر حسيني مي گويد: در فرهنگ کلان و در قانون مدني مرد نان آور خانواده است. بايد شاغل باشد و درآمد مناسب براي ارتزاق همسر را داشته باشند. در جامعه اي که با نظام اقتصادي بيمار و پرتلاطم است، قدرت خريد پايين است، بحران هاي اقتصادي وجود دارد و با بيکاري و تورم مواجه است اين شرايط پيش نمي آيد و مسلم است که معدل سن ازدواج بالا مي رود و به تبع آن سن ازدواج در زنان نيز بالا مي رود.

انحراف هاي اخلاقي، انديشه هاي فمنيستي

ورود و رواج انديشه هاي برتري جويانه و فمنيسيتي در فرهنگ هم از آن دست محرک هاي قوي براي سوق دادن زن ها به زندگي هاي تک محوري است. تفکراتي که به راحتي ترمز ازدواج را کشيده و شتاب انتخاب زندگي مجردانه را افزايش داده است. دکتر حسيني شدت و غلظت اين مفاهيم را ناشي از تلاش زنان براي به دست آوردن برابري اجتماعي و نتيجه استثماري مي داند که زنان در طول تاريخ ديده اند.

او مي گويد: در جامعه ما زندگي مجردانه از قديم براي مردها امر پذيرفته شده اي بوده است اما براي زنان چنين نيست. در اين رابطه حتي ضرب المثل هايي که وجود دارد بسيار پروژکتيو و تکان دهنده است. استفاده از لفظ "ترشيده" به خصوص در ميان تيپ هاي سنتي فشارهاي رواني بسياري را به مجردهاي زن ما مي دهد. علاوه بر اين جامعه اين زنان را در دسترس مي بيند و بر اين فشار رواني اضافه مي کند.

شايد همين انگ ها و برچسب ها بود که در گذشته تن خانواده ها را از مجرد ماندن و جدا زندگي کردن دخترها مي لرزاند. نگاه هايي که شايد يکي از علت هاي اصلي خروج دختران از خانه پدري و يا حتي شهر و ديار خود براي فرار از نگاه ها و حرف و حديث هاي شبکه هاي خويشاوندي باشد.

فرآوري:ه ه هدايتي- بخش اجتماعي تبيان

تعداد بازديد:328 آخرين تغييرات:94/08/21
نظرات

نظر شما:
نام و نام خانوادگي
پست الكترونيك
نظر