شنبه 30 تير 1397 - 8 ذي القعده 1439 - 21 ژولاي 2018
صفحه اصلي/مقالات

فرهنگ انتظار در برابر فرهنگ ابتذال

فرهنگ انتظار در برابر فرهنگ ابتذال

فرهنگ انتظار در برابر فرهنگ ابتذال


فرهنگ انتظار در برابر فرهنگ ابتذال

يکي از مهمترين خصوصيات دوره غيبت امام عصر (ع) وجود تعارضات و فتنه هاي فرهنگي اخلاقي و ديني و رواج و تکثير انواع مکاتب و باندهاي ضد اخلاقي و ضد خانواده است. در اين دوره ناهنجاري ها و قانون شکني هاي ديني، بي حيايي (1) و سنت شکني ملي رواج مي يابد و هويت فردي، خانوادگي و اجتماعي افراد و جوامع در مخاطره ي شديد قرار مي گيرد. يکي از بدترين حملات و تخريب ها در اين دوره، متوجه کانون خانه و خانواده است و گروهها و مکاتب فاسد در اين خصوص پايه گذاري مي‌گردد.
يکي از شايعترين مکاتب امروزي در جهان غرب که در دنياي شرق و در بين مسلمين نيز بي تأثير نبوده، نهضت فمينيستي و در کنار آن شيطان پرستي با شاخه هاي گوناگون خود است. اساسي ترين هدف اين گروهها و باندها فروپاشي نهاد خانواده و ايجاد گسست فرهنگي بين نسلهاي گذشته و حال و آينده و تکثير و توليد نسلهاي آلوده وغير قانوني و ترويج شهوت پرستي و خطاکاري و استحاله فرهنگي در کارکرد زن و مرد و نظام خانواده و خانه داري است. آنان براي تحقق استحاله فرهنگي تلاش مي‌کنند تا انسانها را از مدار فطرت و قانون طبيعت خارج نمايند و عصيان و تمرد در برابر خدا، قانون، نظم و خانواده و اصالتهاي آن را نهادينه و عادي نمايند و در يک کلام فرهنگ ابتذال را جانشين فرهنگ و تمدن و اخلاق اصيل نمايند. در روايات اهل بيت(ع) اين دوران و شاخصه هاي آن پيش بيني شده است و به‌عنوان هشدار و ايجاد آماده باش از آن خبر داده شده است. از مؤلفه هاي خانواده هاي مهدي باور، شناخت آسيب ها و آفات اين دوره و حفاظت و تنزّه از آنها به‌ويژه در موضوع خانه و خانواده و جايگزيني فرهنگ «انتظار» در برابر فرهنگ «ابتذال» است. در روايات اهل بيت (ع) ناهنجاري خانوادگي دوره آخرالزمان و دوران غيبت تبيين شده تا محبّان اهل بيت (ع) با مراقبت شديد، خانواده هاي خود را از اينگونه آسيب ها محافظت نمايند. در روايتي امام صادق(ع) پس از آن که به نشانه ها، علامات، اوضاع و احوال دوره ي آخرالزمان اشاره مي‌کنند، مي فرمايند: (فَکُن عَلي حذَرٍ واطلُب إلي الله النَّجاهَ واعلَم أنَّ الناسَ في سُخطِ الله عزَّو جلَّ...وَاجتهِد أن يَراکَ الله عزَّو جلَّ فيِ خِلافِ ما هُم عَلَيهِ.) [(در چنين زماني) از خشم خدا برحذر باش و از خداوند نجات بطلب و بدان که مردم مورد خشم و غضب پروردگار هستند و... تلاش کن که خداوند تو را در وضعي برخلاف وضع آنها ببيند.] ناهنجاري هاي خانوادگي در آخرالزمان

1. بي غيرتي

غيرت در لغت به معناي کراهت انسان از تصرف بيگانه در حقوق اوست و در اصطلاح به معناي تلاش انسان براي مراقبت از ناموس، آبرو، مال و حق خويش است و بي غيرتي نيز به معناي کوتاهي در نگهباني از آن ارزشهائي _چون: ناموس، آبرو و....) است که حفظش واجب است. شهيد مطهري (ره) در تعريف غيرت مي فرمايند: « غيرت نوعي پاسباني است که آفرينش براي مشخص بودن و مخلتط نشدن نسلها در وجود بشر نهاده است.»

در دوره ي آخرالزمان زنان و مردان و جوانان دچار نوعي بي حسي و بي ميلي در دفاع از ارزشهاي اسلامي و انساني خود و از کيان خود و خانواده خود مي شوند و با بي تفاوتي و گاهي در معرض نامحرمان قرار دادن شرافت و ناموس خود، به ساختارشکني نظام و حقوق و مباني اخلاقي خانواده مي پردازند. قال علي (ع): (وَ يَري الرَّجل من زَوجَته القبيح فَلا يَنهاها و لايَرُدُّها عنه و يَأخذُ ما تأتي مِن کدِّ فَرجها و مِن مُفسِد خِدرِها حَتّي لَو نُکِحَت طولاً و عرضاً لم يَنهَها و لا يَسمَعُ ما وَقَعَ، فَذاک هُوَ الدَّيُّوثُ.) «مرد از همسرش انحرافات جنسي را مي بيند و اعتراضي نمي کند، از آنچه از طريق خود فروشي به دست آورده مي گيرد و مي خورد، اگر انحراف سراسر وجود را فرا گيرد، اعتراض نمي کند، به آنچه انجام مي‌شود و در حقش گفته مي‌شود گوش نمي دهد. پس او کسي است که ديوّث است (بيگانگان را بر همسر خود وارد مي‌کند.»
قال علي (ع): (إذا رأيتَ الرَّجُل يَأکُلِ مِن کَسبِ إمَرأتِهِ مِنَ الفُجُور، يَعلَمُ ذلک و يُقيمُ عَلَيه! بَل يَکري إمرأَتَهُ و خادِمَتَهُ وجارِيتَهُ و يَرضي بِالدَّنِيّ مِن طَعامِهِ و شرابِهِ و مَلَذّاتِهِ.)
«هنگامي که زن از راه نامشروع پول به دست آورد و مرد از درآمد او بخورد! وضع نامطلوب او را بداند و با او زندگي کند! زن و کنيز و دخترش را به کرايه بدهد و به لذايذ پست دنيا راضي شود.»
قال رسول الله (ص): (... و إذا رأيتَ المرأهَ تَصانِعُ زَوجَها عَلي نِکاح الرِّجال !... رأيتَ خَيرَ بيتٍ يُساعِدُ النِّساءَ عَلي فِسقِهِنَّ!!!)

«هنگامي که ببيني زن از همسرش مطلع است که او با هم جنس خود رابطه دارد و به روي او نمي آورد و مي بيني که در بهترين خانه ها زن تشويق مي‌شود که فسق و فجور کند!!!»
شهيد مطهري (ره) در خصوص اهميت و تعريف غيرت مي فرمايند: «افرادي که با خودخواهي ها و شهوات نفساني مبارزه مي‌کنند و به تمام معني انسان و انسان دوست مي گردند و خود را وقف خدمت به خلق مي‌کنند و حسّ خدمت به نوع در آنها بيدار مي‌شود، چنين اشخاصي غيورتر و نسبت به همسران خود حساس تر مي گردند. اين گونه افراد حتي نسبت به ناموس ديگران نيز حساس مي گردند يعني وجدانشان اجازه نمي دهد که ناموس اجتماع مورد تجاوز قرار گيرد. ناموس اجتماع، ناموس خودشان مي‌شود. علي (ع) جمله ي عجيبي دارد. مي فرمايد: « ما زَني غيورٌ قَطُّ» « هرگز يک انسان شريف و غيور زنا نمي کند...» چرا؟ براي اينکه غيرت يک شرافت و يک حساسيت انساني است نسبت به پاکي و طهارت جامعه. انسان غيور همان طور که راضي نمي شود دامن ناموس خودش آلوده گردد، راضي نمي شود دامن ناموس اجتماع هم آلوده شود.» بر اساس روايات اهل بيت (ع)، اين صفت اخلاقي در آخرالزمان به شدت مورد آسيب قرار مي گيرد و زنان، مردان و جوانان نه تنها غيرت خويش را از دست مي دهند، بلکه به نداشتن آن نيز افتخار مي‌کنند، به همين دليل جهت حراست از کيان و قداست خانواده لازم است با پناه بردن به فرهنگ انتظار و غيرت ورزي از ابتذال و بي غيرتي، خانواده ها را مصونيت بخشيم.

2. زن پرستي و شهوت پرستي

به تعبير روايات يکي از آفات و ناهنجاري هاي خانوادگي در آخرالزمان، زن سالاري تا سرحد قبله قرار دادن زن است.
قال رسول الله (ص):* (يکونُ الرَّجُل هَمُّهُ بَطنُهُ و قِبلَتُهُ زوجَتُهُ و دينُه دراهِمُهُ!) [(در آخرالزمان) تمام همت يک مرد شکم او خواهد بود و قبله اش همسر او و دينش، درهم و دينار او.]* (يُطيعُ الرَّجل زوجَتهُ و يَعصِي والِدَيه فيِ هَلاکِ أخيه و يَجفُو جارَهُ و يَقطَعُ رَحِمهُ و تَرتَفِعُ أصواتُ الفُجّار!)

«مرد از همسرش اطاعت مي‌کند ولي پدر و مادرش را نافرماني مي‌کند و براي به هلاکت رسانيدن برادرش تلاش مي‌کند، به همسايه اش ستم روا مي دارد و پيوند خويشاوندي را قطع مي‌کند و صداي فاجران بلند مي‌شود.» تعبير به قبله قرار دادن زنان، چندين معنا مي تواند داشته باشد:

1. پرستش و آلهه قرار دادن زن، همانگونه که قرآن درباره ي هواپرستي مي فرمايد: (أفرأيتَ من اتَّخذَ إلهَهُ هواهُ...) (10) «آيا ديدي کسي را که معبود خود را هواي نفس خويش قرار داده.»

2. کانون توجه قرار دادن زن در همه زندگي به طور مطلق همانند رو به سوي قبله ايستادن در نماز و از همه به غير از زن، سلب توجه و علاقه نمودن
3. تواضع و ذلت افراطي در برابر زن همانند فردي که در حال نماز رو به سوي قبله در برابر خداوند رکوع و سجود مي‌کند.
قال رسول الله (ص): * (إذا رأيت المرأهَ تَقهُرُ زَوجَها و تَعمَلُ مالايَشتَهي و تُنفِقُ عَليه مِن کَسبِها فَيَرضي بِالدَّنيءِ مِنَ الطَّعام و الشَّرابِ!) «آخرالزمان هنگامي است که زن را ببيني با خشونت با همسرش رفتار مي‌کند. آنچه را که او نمي خواهد انجام مي دهد و از درآمد شخصي خود به شوهرش انفاق مي‌کند و شوهرش براي چيزي اندک از متاع دنيا خشنود مي‌شود و ناملايمات همسرش را تحمّل مي‌کند.»

3. عدم احسان در رسيدگي به والدين

يکي از مشکلات خانوادگي در آخرالزمان ايجاد گسست و گسيختگي بين اعضاء خانواده و بي توجهي فرزندان نسبت به والدين است.
قال رسول الله(ص): * (....و رأيتَ العُقُوقَ قَد ظَهَرَ و استُخِفَّ بِالوالدين.) « و مي بيني که عاقّ والدين شدن رواج يافته، پدر و مادر سبک شمرده مي شوند.» * (يَفتَري الوَلَدُ عَلي أبيه و يَدعُو عَلي والِدَيه و يفرَحُ بِمَوتِهِما.) «فرزند به پدرش تهمت مي زند، پدر و مادرش را نفرين مي‌کند و از مرگ آنها مسرور مي‌شود.»

4. عدم توجه به معنويت و تربيت ديني فرزندان
يکي از ناهنجارهاي دوره آخرالزمان، کم توجهي والدين به امور معنوي و ديني فرزندان و مانع تراشي آنان براي آشنايي علمي و گرايش هاي ديني است. رسول خدا (ص) مي فرمايند: (يکونُ هلاکُ الرَّجُل عَلي يَدَي أبَوَيه فَإن لَم يَکُن لَهُ أبوانِ فَعَلي يَدَي زوجَتِهِ و وَلَدهِ فإن لم يکن له زوجَهٌ و وَلَدٌ فعلي يَدَي قَرابَتِهِ و جِيرانِهِ.)
«هلاکت انسان به دست پدر و مادرش تحقق مي يابد، اگر پدر و مادر نداشته باشد به دست همسر و فرزندانش و اگر همسر و فرزندي نداشته باشد، به دست خويشان و همسايگانش.»
روايت شده که روزي رسول خدا (ص) به برخي از کودکان نظري کرد و فرمود: (ويلٌ لأولاد آخرالزّمان مِن آبائِهم ! فقيل: يا رسول الله! من آبائِهم المشرکين؟ فقال: لا مِن آبائِهم المؤمنين، لا يُعَلِّمُونَهُم شَيئاً مِنَ الفرائضِ و إذا تَعَلِّموا أولادَهم مَنَعُوهُم و رَضُوا عنهم بِعرَضٍ يَسير مِن الدُّنيا فَأنَا مِنهم بَريءٌ وهم مِنّي براءٌ.)
«واي بر فرزندان آخرالزمان از روش پدرانشان! عرض شد: يا رسول الله ! از پدران مشرک آنها؟ فرمود: نه، از پدران مسلمانشان که چيزي از فرائض ديني را به آنها ياد نمي دهند و اگر فرزندان خود از پي فراگيري بروند منعشان مي‌کنند. و تنها از اين خشنودند که آنها درآمد مالي داشته باشند هر چند ناچيز باشد. سپس فرمود: من از اين پدران بيزارم و آنان نيز از من بيزارند.»

5. قطع رحم

از معضلات و آسيب هاي خانوادگي دوره ي آخرالزمان، قطع رحم و ناآشنايي با آشنايان و بي وفائي و کم توجهي و عدم ارتباط بين اقوام و خويشان است.اين معضل خانوادگي در حالي است که ارتباطات اجتماعي و روابط با غير اقوام در برخي موارد جدي گرفته شده و در آن افراط مي‌شود.رسول خدا (ص) در اين زمينه مي فرمايند:(إذا قَطَعُوا الأرحام و مَنُّوا بِالطَّعام....) «هنگامي که پيوند خويشاوندي قطع شود و براي اطعام و ميهماني دادن بر يکديگر منت گذارند...»

6. همسايه آزاري
يکي از آفات خانواده ها در آخرالزمان، عدم رعايت حقوق همسايگان و همسايه آزاري به طرق گوناگون است. امام صادق (ع) فرمودند: (يُؤذِي الجارُ جارَهُ، لَيسَ لَهُ مانِعٌ.) «همسايه به همسايه اش آزار و اذيت مي‌کند و کسي جلوگيري نمي کند.»* (و رأيتَ الجارَ يُؤري جارَهُ خوفاً من لسانِهِ.) « و همسايه را مي بيني که همسايه اش را اذيت مي‌کند و همسايه از زبان او وحشت دارد.»

7. کثرت طلاق

از ديگر آفات و آسيب هاي خانوادگي آخرالزمان، سست شدن نهاد خانواده و فروپاشي روابط خانوادگي و گسستگي و سپس گسيختگي خانواده هاست و اخبار آخر الزمان از شيوع طلاق در آن دوره خبر مي دهد.رسول خدا (ص) مي فرمايند:* (إذا کَثُرَ الطَّلاقُ و لا يُقامُ حَدٌّ.) «هنگامي که طلاق بسيار باشد و حدود الهي اقامه نشود.»

8. لذت گرائي افراطي و غير مشروع

امام صادق (ع) مي فرمايند:(يکونُ هَمُّ النَّاسِ بُطُونُهُم و فروجُهُم، فَلا يُبالُونَ بِما أکَلُوا و لا بِما نَکَحُوا.) «هم و غم مردم (در آخرالزمان) همه همت مردم به سير کردن شکم و رسيدگي به شهوتشان خلاصه مي‌شود، ديگر اهميت نمي دهند که آنچه مي خورند حلال است يا حرام؟ و اينکه آيا راه اطفاي غرايزشان مشروع است يا نامشروع؟!»

9. حرام خوري
يکي از وظايف والدين، هديه رزق حلال و پاک به فرزندان و کسب تقواي اقتصادي است، به طوري که بايستي پرورش و تربيت فرزندان توأم با تقوي اقتصادي باشد، چرا که رزق ناپاک و آلوده، تأثيرات تخريبي عميقي بر روح و روان و معنويت گرائي افراد خواهد داشت.
قرآن کريم در اين زمينه مي فرمايند: (يا أيُّها الرُّسل کُلُوا مِنَ الطَّيِّباتِ وَاعمَلُوا صالِحاً...) «اي پيامبران، از غذاهاي پاکيزه بخوريد و کار شايسته انجام دهيد....»
در دوره آخرالزمان بحران معنوي به عرصه اقتصاد خانواده کشيده مي‌شود و خانواده ها تقواي اقتصادي را از دست داده و خود را به انواع آلودگي هاي اقتصادي دچار مي سازند، آلودگيهايي همچون ربا، کم فروشي، رشوه خواري، گران فروشي و... که اهل البيت (ع) به گوشه هايي از اين انحرافات اشاره کرده اند.
قال الصادق (ع): * (... وَ رَأيتَ الرَّجُل إذا مَرَّ به يومٌ و لَم يکسِب فيه الذَّنبَ العظيم مِن فُجورٍ أو بَخس مکيالٍ أو ميزانٍ أو غَشيانِ حَرامٍ أو شُربٍ مُسکرٍ، کئيباً حزيناً، يحسِبُ أنَّ ذلک اليوم عليه ضَيعَهٌ مِن عُمرهِ.)
«هنگامي که ببيني که اگر مردي يک روز گناه بزرگي انجام نداده باشد از قبيل: فحشاء، کم فروشي، کلاهبرداري و شرب خمر، بسيار غمگين و اندوهگين مي‌شود که گوئي آن روز عمرش تباه شده است.»* (و رأيتَ الرَّجلَ معيشتُهُ مِن بَخس المِکيال والميزان)« و مي بيني که زندگي مرد از کم فروشي و تقلب تأمين مي‌شود.»
قال رسول الله (ص):
* (إذا شارکَتِ النِّساءُ ازواجهنَّ في التِّجاره حِرصاً عَلَي الدُّنيا.) «هنگامي که زن ها براي طمع دنيا در داد و ستد همسرانشان شرکت کنند.» * (و عِندها يَظهَرُ الرِّبا و يَتَعامَلونَ بِالرُّشي و يُوضَعُ الدّينُ و تُرفَع الدُّنيا.)

« در آن زمان وبا شايع مي‌شود. کارها با رشوه انجام مي يابد، مقام و ارزش دين تنزّل مي نمايد و دنيا در نظر آنها ارزش پيدا مي‌کند.» * (لَيَأتينَّ عَلَي النّاسِ زمانٌ، لا يبقي أحَدٌ إلاّ أکَلَ الرِّبا فَإن لَم يَأکُلهُ أضابَهُ غبارُهُ.) «براي مردم زماني پيش مي آيد که أحدي يافت نمي شود جز اينکه به ربا آلوده گردد، اگر مستقيماً هم ربا نخورد، گرد ربا به او مي رسد.»

روح الله کلهري

کارشناس فرهنگي اداره تبليغات اسلامي شهرستان آشتيان

برگرفته از : ido.ir

تعداد بازديد:304 آخرين تغييرات:95/11/10
نظرات

نظر شما:
نام و نام خانوادگي
پست الكترونيك
نظر