شنبه 4 خرداد 1398 - 20 رمضان 1440 - 25 مي 2019
صفحه اصلي/دين و انديشه


 
 


 










 


 












خروجي RSS

مطالعات نقد پژوهی؛ نیاز جدیدی در قلمرو علوم انسانی است

سيدحسين حسيني در گفتگو با مهر:

مطالعات نقد پژوهي؛ نياز جديدي در قلمرو علوم انساني است

حسيني گفت: اين پندار غيرعلمي که فعاليت نقد، امري فرعي و غير اصيل است، سبب شده بسياري از پژوهشگران، به مسايل اين حوزه، توجه نداشته باشند و همين امر به کم‌رونقي مطالعات نقدپژوهي دامن زده است.

حجت الاسلام سيدحسين حسيني عضو هيئت علمي پژوهشگاه علوم انساني در گفتگو با خبرنگار مهر در پاسخ به اين سوال که چرا در ايران بيشتر کتاب‌هاي نقد به نقد ادبي مي پردازند و کمتر کتابي با عنوان نقد منتشر مي‌شود؟ گفت: اين نکته درستي است که مباحث نقد ادبي در اين ميان، رواج بيشتري دارد و بنده نيز در مقاله «تحليل الگوي مفهوم نقد علمي» به آن پرداختم و توضيح دادم که قواعد، شاخصه‌ها، روش‌شناسي، و فلسفه نقد ادبي و نقد هنري با نقد علمي، متفاوت است.

وي ادامه داد: اما علت کم‌رونقي يا بي‌رونقي مطالعات نقدپژوهي(م ن پ) در جامعه علمي ما را مي توان در چند مساله جستجو کرد.

وي افزود: اول اينکه ادبيات بحث و منابع مطالعاتي درخصوص نقد ادبي، نسبت به مطالعات نقدپژوهي(م ن پ)، رونق بيشتري دارد. چند کتاب يا مقاله پژوهشي در حوزه پرسشهاي جدّي و بسيار کاربردي مطرح در باب نقدپژوهي(مباحث کلي و فلسفي نقدپژوهي در دامنه مطالعات علوم انساني) ميتوان پيدا کرد؟؛ مسايلي مانند مفهوم نقد، تفاوت نقد علمي با ساير حوزه‌هاي نقد، فلسفه نقد، روش‌شناسي نقد، نظريه نقد، و غيره.

وي گفت: دوم اينکه از اين مهم‌تر، بدليل اينکه روش‌شناسي مطالعات نقدپژوهي(م ن پ) منقح نشده، بصورت طبيعي نويسندگان و پژوهشگران کمتري جرأت قلم زدن در اين قلمرو را به خود مي‌دهند. پرسشهايي از اين دست که مطالعات نقدپژوهي(م ن پ) درچه دسته يا گرايش تخصصي قرار مي گيرند؟، مسايل آن با کدام حوزه تخصصي مشابهت و اشتراک مَنظر دارد؟، اختلاف‌هاي متديک در کجاست؟، و غيره.

حسيني ادامه داد: مطلب سوم اينکه اين نوع مطالعات در جامعه علمي ما، از يک آسيب جدّي‌تري نيز رنج مي‌برد و آن، نگاه درجه دوم و ثانوي به مقوله نقد است که بنده در نوشته‌هاي خود به آن پرداختم مانند: کتاب نقد در تراز جهاني، مقاله آسيب شناسي نقد متون، مقاله منظومه نقد پژوهي، اصول راهنماي مقاله نقد، مصاحبه ما آداب نقد را نميدانيم، نقد مقدمه تحول، پيش زمينه هاي متافيزيکي نقد، تفاوت نقد با مرور کتاب، وغيره.

وي افزود: اين پندار غيرعلمي که فعاليت نقد، امري فرعي و غير اصيل است، سبب شده بسياري از پژوهشگران، به مسايل اين حوزه، توجه درخوري نداشته باشند و همين امر به کم‌رونقي مطالعات نقدپژوهي(م ن پ) دامن زده است.

وي ادامه داد: نکته چهارم اينکه با مشکل ديگري نيز روبرو هستيم: در مجامع علمي ما، نقد علمي به معناي دقيق آن رواج ندارد و بجاي آن، نقدهاي صوري، ذوقي، سليقه‌اي، ژورناليستي، و سياسي بچشم مي‌آيد. يکي از دلايل؛ در اختيار نداشتن ضوابط و اسلوبهاي پژوهشي نقد علمي است که سبب ميشود به سمت نقدهاي رهزن و غيرمتديک تمايل پيدا کنيم. اين امر مستلزم آن است که مطالعات مفهومي و روش‌شناسي دقيقي دراين خصوص صورت گيرد تا قواعد علمي-روشي و سپس، آداب اخلاقي آن بيش از پيش، روشن شود. بايستي توجه کنيم که نقد علمي، اصول و قواعد ويژه خود را دارد و نميتوان با هر شيوه‌ و روشي، بدان پرداخت.

تعداد بازديد:86 آخرين تغييرات:97/12/26
نظرات

نظر شما:
نام و نام خانوادگي
پست الكترونيك
نظر