دوشنبه 29 مهر 1398 - 22 صفر 1441 - 21 اكتبر 2019
صفحه اصلي/دين و انديشه


 
 


 










 


 












خروجي RSS

امیرالمومنین(ع) درباره شفافیت چه فرمودند؟

اميرالمومنين(ع) درباره شفافيت چه فرمودند؟

اميرالمومنين، علي(ع) در نامه به مالک اشتر مي فرمايند: من هيچ چيز به جز اسرار نظامي را پنهان نمي دارم «أن لاأحتجز دونکم سراً إلا في حرب».
متن زير يادداشتي از فرزاد جهان، نهج البلاغه پژوه و استاد دانشگاه شاهد درباره شفافيت از منظر اميرالمومنين(ع) است که در ادامه مي‌خوانيد؛
الف- در نهج البلاغه دو نکته اساسي وجود دارد که به صراحت بر شفافيت تأکيد ويژه دارد:
۱-علي(ع) در نامه به مالک از تعبير «وإن ظنت الرعيه بک حيفا فأصحر لهم بعذرک؛ اگر مردم بدگمان شدند و گمان کردند که درباره آن‌ها ستمي روا داشته‌اي عذر و دليل خود را براي مردم إصحار کن» استفاده مي کنند. از اين عبارت، قاعده اصحار در حکمراني به دست مي آيد. اصحار يا صحراگونگي يعني مانند صحرا که فضاي باز است، همه چيز به صورت شفاف در محضر مردم باشد.

۲-علي(ع) مي فرمايند من هيچ چيز به جز اسرار نظامي را پنهان نمي دارم «أن لاأحتجز دونکم سراً إلا في حرب». بخش اول اين عبارت نيز تأکيد بر صحراگونگي است و بخش دوم، تخصيصي بر اين قاعده کلي است و آن استثناکردن مسائل محرمانه هست. پس اصل بر شفافيت است مگر آنکه با دليل خارج شود.
ب- بر اين اساس، ضروري است مذاکرات نهادهاي تصميم گير شفاف باشد، مگر در خصوص مسائل محرمانه مانند آنچه به صلاحيت افراد مربوط است و يا مسائل نظامي و امنيتي و از اين دست.
ج- در ميان اين نهادها، مجلس از همه داراي اهميت بيشتري است. چرا که موضوع کار آن، مهمترين موضوع کشور است و آن تدوين قانون است که ريل جامعه است و همه چيز در بستر آن رخ مي دهد. عمده صلاح کشور به صلاح اين نهاد بستگي دارد و عمده فساد کشور نيز به فساد اين نهاد ارتباط دارد و شفافيت يا عدم شفافيت آرا نقش کليدي در فساد و صلاح اين نهاد دارد.
د- از همين رو هست که قانون اساسي، تنها در دو مورد بر علني بودن تأکيد کرده و آن مربوط به مجلس و دادگاههاست. اصل شصت و نهم:
«مذاکرات مجلس شوراي اسلامي بايد علني باشد و گزارش کامل آن از طريق راديو و روزنامه رسمي براي اطلاع عموم منتشر شود. در شرايط اضطراري، درصورتي که رعايت امنيت کشور ايجاب کند، به تقاضاي رئيس جمهور يا يکي از وزراء يا ده نفر از نمايندگان، جلسة غيرعلني تشکيل مي شود. مصوبات جلسة غيرعلني در صورتي معتبر است که با حضور شوراي نگهبان به تصويب سه چهارم مجموع نمايندگان برسد.
گزارش و مصوبات اين جلسات بايد پس از برطرف شدن شرايط اضطراري براي اطلاع عموم منتشر گردد.» اصل ۱۶۵ قانون اساسي: محاکمه‌ها بايد علني برگزار شود.
هـ- نمي شودابتداي اين زنجيره که علني بودن مذاکرات هست مورد تاکيد باشد و انتهاي آن که راي دادن است، غيرعلني باشد و از اينرو هم به استناد روح قانون اساسي و هم عقلا،شفافيت آراي نمايندگان ضروري است.
وـ آقاي پناهيان به درستي دست بر نقطه گلوگاهي در اصلاح  کشور دست گذاشتند و اين خطي است که نبايد فراموش شود.



 
تعداد بازديد:36 آخرين تغييرات:98/07/15
نظرات

نظر شما:
نام و نام خانوادگي
پست الكترونيك
نظر