سه شنبه 24 تير 1399 - 22 ذي القعده 1441 - 14 ژولاي 2020
صفحه اصلي/دين و انديشه


 
 


 










 


 




 








خروجي RSS

بعثت پیامبر اکرم، سرآغاز تحولی اساسی در تمدن بشری شد

بعثت پيامبر اکرم، سرآغاز تحولي اساسي در تمدن بشري شد

حجت الاسلام مختاري نوشت: تکميل مکارم اخلاقي، مهمترين غايت بعثت نبوي را شامل مي شود؛ از اين رهگذر اخلاق نبوي با نفي اخلاق استعلايي و اشرافي با زندگي روزمرۀ مردم پيوند ناگسستني برقرار مي‌کند.
متن زير يادداشتي از محمد حسين مختاري، رئيس دانشگاه مذاهب اسلامي و استاد خارج فقه و اصول حوزه علميه است که به مناسبت بعثت پيامبر اکرم (ص) نگاشته شده است؛ مشروح اين يادداشت را در ادامه مي‌خوانيد:

بعثت پيامبر (صلي‌الله‌عليه‌وآله‌وسلم) يا برانگيخته شدن آن حضرت به مقام رسالت، مهم‌ترين فراز از تاريخ اسلام و بزرگترين نعمت خدواند به بشريت است؛ حادثه‌اي بس بزرگ و عظيم که نقش مهم و تأثيرگذاري در سرنوشت انسان‌ها داشته است.
در تبيين اين مسأله بايد گفت: تجلّي خدا در ساحت‌هاي گوناگون مطرح است، از جمله در آمد و شد شب و روز، که در آياتي همچون؛ ﴿وَالنَّهَارِ إِذَا جَلَّاهَا}؛ روز پنهان بود و خداي سبحان اين پرده را کنار زد. {وَالنَّهَارِ إِذَا تَجَلَّي}؛ وقتي شب کنار زده شد، روز نمايان گشت و مظاهر تجلي خداوند آشکار مي‌گردد.
اما برخي تجلي‌ها خاص و برمبناي تکوين به منصۀ ظهور مي‌رسند، در اين ميان تکوين آيه‌هاي رسالت و بعثت رسول اکرم (ص)، «تجلّي اعظم» و «منت خدا» بر مؤمنين است. و از آنجا که غايت بعثت پيامبران رسيدن انسان به خداست، بنابراين در بعثت نبوي هم خداشناسي و هم حرکت به سوي او مطرح است.
در واقع پيامبر اکرم (ص) با ظهور خود دو دوران را در تاريخ بشري از يکديگر تفکيک کرد و دستاوردهاي اسلام را که متمايز از همۀ دستاوردهاي گذشته بود به صحنه آورد و تمامي مفاهيم توحيد اخلاق اجتماعي را تصحيح کرد که وقوع اينگونه تغييرات در جهان را بايد يوم الله ناميد.
يوم الله روزي است که بنابر تجليات الهي، زمان از انقباض به سوي انبساط حرکت مي‌کند و با اين بسط زماني، آثار و برکات آن در جهان گسترش مي‌يابد، همانگونه که در آخرت زمان به شدت گسترش يافته و در قيامت که تجلي اعظم خداوند به شمار مي‌آيد يک روز آن، ۵۰ هزار سال طول خواهد کشيد!
بعث پيامبر با ترويج روحيه مدارا، پاسخگويي به نيازهاي زمانه، نفي قوميت مداري و انعطاف پذيري، سرآغاز تحول اساسي در تمدن بشري گرديد.
بعثت پيامبر اکرم (ص) نيز که از قرب الهي نشأت مي‌گيرد به نوبۀ خود بسط زماني را محقق نمود و به سبب هماهنگي با فطرت انسان، انطباق با معيارهاي عقلاني، انسجام و استحکام آموزه‌هاي نبوي، جامعيت، ترويج روحيه مدارا، پاسخگويي به نيازهاي زمانه، نفي قوميت مداري و انعطاف پذيري، سرآغاز تحول اساسي در تمدن بشري گرديد.
از سوي ديگر تکميل مکارم اخلاقي، مهمترين غايت بعثت نبوي را شامل مي‌شود؛ از اين رهگذر اخلاق نبوي، با نفي اخلاق استعلايي و اشرافي با زندگي روزمرۀ مردم پيوند ناگسستني برقرار مي‌کند چرا که به تعبير قرآن کريم، پيامبران هم «من انفسکم» هستند.
در اين رويکرد معرفتي، جامعه و فرد، اصل واقع نمي‌شوند بلکه اصالت با فرهنگ و خانواده است؛ لذا پيامبر حکيم از خود مردم به زبان خودشان با آنها سخن مي‌گويد و اينچنين اخلاق عرفي در جامعه گسترش مي‌يابد.
اين مسأله بر خلاف اخلاق غريزه محور است که شالودۀ علم تجربي را در بر مي‌گيرد و در نهايت به بي اخلاقي رهنمون مي‌شود، چرا که منطق علم تجربي، اصل متعين اخلاقي را بر نمي‌تابد و به سبب شيوع ذهن خود بنياد و فاعلي و نخبگاني، گزاره‌هاي اخلاقي را به قهقرا سوق مي‌دهد که سرچشمۀ بي اخلاقي هاست.
ليکن ساختار اخلاق در بعثت نبوي با محوريت فطرت، و نفي عدالت استعلايي و سوسياليستي، به عدالت عرفي مي‌رسد، در بعد دانشي نه دانش تجربي صرف، بلکه حکمت برگ برندۀ تحقق مکارم اخلاقي است که از سوي پيامبر حکيم به عنوان شهر حکمت، ساختار اخلاقي جامعه را شکل مي‌دهد.



 
تعداد بازديد:250 آخرين تغييرات:99/01/05
نظرات

نظر شما:
نام و نام خانوادگي
پست الكترونيك
نظر